მოდით, გავარკვიოთ, რას მოიცავს ჩვეულებრივ ყოველწლიური check-up სხვადასხვა ასაკში და რატომ არის უმჯობესი, გამოკვლევების პროგრამა ინდივიდუალურად შეირჩეს.
რა არის check-up?
Check-up — ეს არის კომპლექსური პროფილაქტიკური გამოკვლევა, რომელიც ჯანმრთელობის მდგომარეობის შეფასებაში გვეხმარება მაშინაც კი, როდესაც ადამიანს არანაირი ჩივილი არ აქვს.
ასაკის, სქესისა და რისკ-ფაქტორების მიხედვით პროგრამა შეიძლება მოიცავდეს:
- თერაპევტის კონსულტაციას;
- ლაბორატორიულ ანალიზებს;
- ულტრაბგერით კვლევებს;
- ელექტროკარდიოგრაფიას (ეკგ);
- შესაბამისი პროფილის სპეციალისტების კონსულტაციებს.
Check-up-ის მთავარი მიზანია ცვლილებების ადრეულ ეტაპზე გამოვლენა, როდესაც დაავადებას ჯერ კიდევ არ აქვს სიმპტომები და მისი მკურნალობა უფრო მარტივია.
ჩექ-აპი 25 წლის ასაკში
25 წლის ასაკში ადამიანების უმეტესობა თავს ჯანმრთელად გრძნობს, ამიტომ პროფილაქტიკურ გამოკვლევებს ხშირად გადადებენ.
თუმცა, სწორედ ამ ასაკშია სასარგებლო ჯანმრთელობის ძირითადი მაჩვენებლების განსაზღვრა, რათა მომავალში ნებისმიერი ცვლილების კონტროლი იყოს შესაძლებელი.
ჩვეულებრივ, გამოკვლევების პროგრამა მოიცავს:
- თერაპევტის კონსულტაციას;
- სისხლის საერთო ანალიზს — ხელს უწყობს ანთების, ანემიისა და სხვა ცვლილებების გამოვლენას;
- შარდის საერთო ანალიზს — შარდგამომყოფი სისტემის მდგომარეობის შეფასებისთვის;
- სისხლის ბიოქიმიურ ანალიზს — ასახავს ღვიძლის, თირკმელებისა და ნივთიერებათა ცვლის მუშაობას;
- სისხლში გლუკოზის დონის განსაზღვრას;
- არტერიული წნევის გაზომვას;
- სხეულის მასის ინდექსის (BMI) გამოთვლას.
ქალებს რეკომენდებულია გინეკოლოგთან რეგულარული ვიზიტი და ასაკის შესაბამისი პროფილაქტიკური გამოკვლევების ჩატარება.
მამაკაცებს — უროლოგთან მიმართვა ჩივილების ან რისკ-ფაქტორების არსებობის შემთხვევაში.
ჩექ-აპი 35 წლის ასაკში
35 წლის შემდეგ თანდათან იზრდება ქოლესტერინის დონის, არტერიული წნევისა და სისხლში შაქრის მომატების ალბათობა. ამიტომ ყოველწლიური გამოკვლევების პროგრამა, როგორც წესი, ფართოვდება.
საბაზისო კვლევების გარდა, ექიმმა შეიძლება რეკომენდაცია გაუწიოს:
- სისხლის გაფართოებულ ბიოქიმიურ ანალიზს;
- ლიპიდურ პროფილს (ქოლესტერინი და მისი ფრაქციები);
- ელექტროკარდიოგრაფიას (ეკგ);
- მუცლის ღრუს ორგანოების ულტრაბგერით კვლევას — ჩვენების მიხედვით;
- ფარისებრი ჯირკვლის ულტრაბგერით კვლევას — რისკ-ფაქტორების არსებობის შემთხვევაში;
- შესაბამისი პროფილის სპეციალისტების კონსულტაციებს.
რას უნდა მიაქციოთ ყურადღება?
თავს კარგადაც რომ გრძნობდეთ, სასარგებლოა არტერიული წნევის, ქოლესტერინისა და სისხლში შაქრის დონის რეგულარული კონტროლი. ამ ეტაპზე მრავალი დარღვევა შესაძლოა საერთოდ არ გამოვლინდეს, თუმცა უკვე ზრდიდეს გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების განვითარების რისკს.
ჩექ-აპი 50 წლის ასაკში
50 წლის შემდეგ პროფილაქტიკური გამოკვლევები განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი ხდება. სწორედ ამ ასაკში იზრდება გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების, შაქრიანი დიაბეტის, ფარისებრი ჯირკვლის ფუნქციის დარღვევების, კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის
დაავადებებისა და სხვა ქრონიკული მდგომარეობების განვითარების ალბათობა.
ამიტომ check-up-ის პროგრამა, როგორც წესი, მნიშვნელოვნად ფართოვდება და მოიცავს არა მხოლოდ ლაბორატორიულ ანალიზებს, არამედ ინსტრუმენტულ კვლევებსაც, რომლებიც ორგანიზმის მდგომარეობის კომპლექსურად შეფასების საშუალებას იძლევა.
სქესის, ჯანმრთელობის მდგომარეობისა და ექიმის რეკომენდაციების მიხედვით პროგრამა შეიძლება მოიცავდეს:
- სისხლის საერთო და ბიოქიმიურ ანალიზს;
- გაფართოებულ ლიპიდურ პროფილს;
- სისხლში გლუკოზის დონის კონტროლს;
- შარდის საერთო ანალიზს;
- ეკგ-ს;
- მუცლის ღრუს ორგანოების, თირკმელებისა და შარდის ბუშტის ულტრაბგერით კვლევას;
- ფარისებრი ჯირკვლის ულტრაბგერით კვლევას;
- კისრის სისხლძარღვების გამოკვლევას (ბრაქიოცეფალური სისხლძარღვების დოპლეროგრაფიას);
- შესაბამისი პროფილის სპეციალისტების კონსულტაციებს.
ქალებს დამატებით შეიძლება დაენიშნოთ გინეკოლოგის კონსულტაცია, მცირე მენჯის ორგანოების ულტრაბგერითი კვლევა, სარძევე ჯირკვლების ულტრაბგერითი კვლევა, PAP-ტესტი, HPV-ტესტი და სხვა გამოკვლევები ჩვენების მიხედვით.
მამაკაცებს — უროლოგის კონსულტაცია და PSA-ს დონის განსაზღვრა წინამდებარე ჯირკვლის მდგომარეობის შესაფასებლად.
რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი?
50 წლის შემდეგ მრავალი დაავადება შეიძლება ხანგრძლივი დროის განმავლობაში პრაქტიკულად უსიმპტომოდ განვითარდეს. რეგულარული პროფილაქტიკური გამოკვლევა ხელს უწყობს გულ-სისხლძარღვთა სისტემის, საჭმლის მომნელებელი და ენდოკრინული სისტემების, ასევე სხვა ორგანოების მუშაობაში ცვლილებების დროულ გამოვლენას, როდესაც მკურნალობა ყველაზე ეფექტურია.
რატომ არ შეიძლება მხოლოდ ასაკზე ორიენტირება?
ასაკი მხოლოდ ერთ-ერთი ფაქტორია.
პროფილაქტიკური გამოკვლევების პროგრამაზე ასევე გავლენას ახდენს:
- მემკვიდრეობითობა;
- ქრონიკული დაავადებები;
- ცხოვრების წესი;
- მოწევა;
- ჭარბი წონა;
- ფიზიკური აქტივობის დონე;
- კვების თავისებურებები.
მაგალითად, 30 წლის ადამიანს, რომელსაც არტერიული წნევა მომატებული აქვს, შეიძლება უფრო გაფართოებული check-up დასჭირდეს, ვიდრე ჯანმრთელ 45 წლის ადამიანს.
სწორედ ამიტომ უმჯობესია, გამოკვლევების პროგრამა ექიმთან ერთად შეადგინოთ.
რა არის რეკომენდებული სხვადასხვა ასაკში?
| ასაკი | რა არის რეკომენდებული კონტროლისთვის |
| 25 წელი | სისხლის საერთო ანალიზი, შარდის საერთო ანალიზი, სისხლის ბიოქიმიური ანალიზი, გლუკოზა, არტერიული წნევა, თერაპევტის კონსულტაცია |
| 35 წელი | ყველაფერი წინა სიიდან + ლიპიდური პროფილი, ეკგ, დამატებითი კვლევები ჩვენების მიხედვით |
| 50 წელი | ყველაფერი წინა სიიდან + შინაგანი ორგანოების, სისხლძარღვებისა და ფარისებრი ჯირკვლის კომპლექსური გამოკვლევა და შესაბამისი პროფილის სპეციალისტების კონსულტაციები |
სად ჩავიტაროთ check-up თბილისში და ბათუმში?
SILK Medical-ში პროფილაქტიკური გამოკვლევა თერაპევტის კონსულტაციით იწყება.
ექიმი შეაფასებს ჯანმრთელობის მდგომარეობას, გაითვალისწინებს ასაკს, მემკვიდრეობითობას, ცხოვრების წესსა და ქრონიკულ დაავადებებს, რის შემდეგაც დაგეხმარებათ ინდივიდუალური check-up-ის გეგმის შედგენაში.
საჭიროების შემთხვევაში, ერთ კლინიკაში შეგიძლიათ ჩაიტაროთ:
- ლაბორატორიული კვლევები;
- ულტრაბგერითი კვლევები;
- ელექტროკარდიოგრაფია (ეკგ);
- კარდიოლოგის, ენდოკრინოლოგის, გინეკოლოგის, უროლოგისა და სხვა სპეციალისტების კონსულტაციები.
ჩვენი ფილიალები:
თბილისი
- დიღმის მე-6 კვარტალი, 5ა;
- ილია ჭავჭავაძის გამზირი, 62;
- უზნაძის ქუჩა, 9.
ბათუმი
- ლუკა ასათიანის ქუჩა, 43/45;
- ვახტანგ გორგასლის ქუჩა, 165.
რამდენად ხშირად არის საჭირო check-up-ის ჩატარება?
თუ ქრონიკული დაავადებები არ გაქვთ, ზრდასრულთა უმეტესობისთვის რეკომენდებულია პროფილაქტიკური გამოკვლევის ჩატარება წელიწადში ერთხელ.
რისკ-ფაქტორების არსებობის შემთხვევაში ექიმმა შეიძლება დაკვირვების ინდივიდუალური გრაფიკი გირჩიოთ.
მთავარი
Check-up — ეს არ არის ყველასთვის ერთნაირი ანალიზებისა და გამოკვლევების სია.
25 წლის ასაკში მნიშვნელოვანია ჯანმრთელობის ძირითადი მაჩვენებლების განსაზღვრა. 35 წლის შემდეგ განსაკუთრებული ყურადღება ექცევა გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებისა და ნივთიერებათა ცვლის დარღვევების რისკ-ფაქტორების კონტროლს. 45 წლის შემდეგ კი პროფილაქტიკური გამოკვლევების პროგრამა, როგორც წესი, უფრო ფართოვდება.
უმჯობესია არ დაელოდოთ სიმპტომების გაჩენას და არც საჭირო გამოკვლევების სიის დამოუკიდებლად შედგენა სცადოთ. დაიწყეთ თერაპევტის კონსულტაციით.
SILK Medical-ში ექიმი დაგეხმარებათ ინდივიდუალური check-up-ის პროგრამის შერჩევაში, თქვენი ასაკის, ჯანმრთელობის მდგომარეობისა და რისკ-ფაქტორების გათვალისწინებით. ასეთი მიდგომა საშუალებას გაძლევთ თავიდან აიცილოთ არასაჭირო გამოკვლევები და ყურადღება გაამახვილოთ იმაზე, რაც ნამდვილად მნიშვნელოვანია.
